Βικτώρια του Ηνωμένου Βασιλείου (1840-1901)

Η Βικτωρία Αδελα��δα Μαρία Λουίζα γεννήθηκε στις 21 Νοεμβρίου 1840 στα Ανάκτορα του Μπάκιγχαμ. Ήταν το πρώτο παιδί και πρώτη κόρη της Βικτωρίας του Ηνωμένου Βασιλείου και του Αλβέρτου της Σαξονίας-Κοβούργου-Γόθας.^[12][13] Η γέννησή της έτυχε απογοήτευσης από τους γονείς της που ήθελαν άρρενα διάδοχο του θρόνου. Η γέννηση του αδελφού της, Αλβέρτου Εδουάρδου, Πρίγκιπα της Ουαλίας, ένα έτος μετά άλλαξε την κατάσταση.^[14] Έλαβε τον τίτλο Βασιλική Πριγκίπισσα του Ηνωμένου Βασιλείου στις 19 Ιανουαρίου 1841, ενώ στην οικογένειά της ήταν γνωστή ως "Βίκυ". Είχε συνολικά τέσσερεις αδελφές και τέσσερεις αδελφούς.

Βαπτίστηκε στις 10 Φεβρουαρίου 1841 με αναδόχους την τέως βασίλισσα Αδελαΐδα, το Λεοπόλδο Α΄ του Βελγίου, τον Ερνέστο Α΄ της Σαξονίας-Κοβούργου-Γόθας, τη Δούκισσα του Γκλώστερ και τη γιαγιά της, Δούκισσα του Κεντ. Πήρε τα ονόματά της από τις τρεις αναδόχους της και την εκ πατρός γιαγιά της, Λουίζα της Σαξονίας-Γόθας-Αλτεμβούργου.

Έλαβε ολοκληρωμένη εκπαίδευση, όπως όλα τα αδέλφια της, με ποικιλία μαθημάτων όπως ξένες γλώσσες (γαλλικά, γερμανικά, λατινικά, αρχαία ελληνικά), αριθμητική, πολιτική, γεωγραφία, ιστορία, φιλοσοφία, λογοτεχνία και επιστήμες. Ήταν πολυμαθής και αγαπούσε τη γνώση, σε αντίθεση με τον αδελφό της, Αλβέρτο Εδουάρδο. Οι γονείς της προσπαθούσαν να κρατήσουν τα παιδιά τους όσο το δυνατόν πιο μακριά από το περιβάλλον της Αυλής και για αυτόν το λόγο αγόρασαν την Οικία Όσμπορν στη Νήσο Ουάιτ, όπου τα παιδιά μάθαιναν πρακτικές δουλειές, όπως κηπουρική και ξυλουργική. Ο πρίγκιπας Αλβέρτος παρακολουθούσε στενά την πρόοδο των παιδιών του, τα δίδασκε και έπαιζε μαζί τους και η Βικτωρία φαίνεται να του έμοιαζε στην ευφυία και να τον θεωρούσε ίνδαλμά της, ενώ αργότερα μοιράζονταν τις ίδιες φιλελεύθερες ιδέες στην πολιτική.^[15] Η επιρροή του Αλβέρτου έγινε αντιληπτή τόσο στις πολιτικές απόψεις της Βικτωρίας όσο και στις απαιτήσεις που είχε από τα παιδιά της.

Το 1851 γνώρισε το Φρειδερίκο Γουλιέλμο, γιό του Γουλιέλμου της Πρωσίας και -μετά το Γουλιέλμο- διάδοχο του Φρειδερίκου Γουλιέλμου Δ΄ της Πρωσίας, στη Διεθνή Έκθεση του Λονδίνου. Παρά τη διαφορά ηλικίας (9 χρόνια), είχαν πολύ καλή επικοινωνία και ο Φρειδερίκος εντυπωσιάστηκε με τη μικρή Βικτωρία, ενώ ασπαζόταν τις ίδιες πολιτικές απόψεις με τον Αλβέρτο και ξαφνιάστηκε με τις καλές σχέσεις που είχε το βασιλικό ζεύγος με τα παιδιά του, σε αντίθεση με τους δικούς του γονείς με εκείνον και την αδελφή του. Σύντομα, η Βικτωρία και ο Φρειδερίκος άρχισαν να αλληλογραφούν μεταξύ τους και οι γονείς της Πριγκίπισσας ήλπιζαν στην ανάπτυξη στενότερης σχέσης μεταξύ των δύο νέων για τη σύσφιξη των σχέσεων των δύο κρατών. Δεδομένου του σχεδιασμού των μελλοντικών ενώσεων των παιδιών τους με γόνους βασιλικών οίκων βάσει πολιτικών συμμαχιών, ο γάμος της Βικτωρίας και του Φρειδερίκου αποτελούσε μέρος του σχεδίου αυτού, αλλά βασιζόταν και στην αμοιβαία έλξη των νέων.

Το Σεπτέμβριο του 1855 η Βικτωρία και ο Φρειδερίκος αρραβωνιάστηκαν στο Κάστρο Μπαλμόραλ στην Σκωτία. Τα νέα έλαβαν κακή υποδοχή στη Βρετανία, καθώς ο λαός κατέκρινε την ουδετερότητα της Πρωσίας κατά τον Κριμαϊκό Πόλεμο, και μικτές αντιδράσεις στην Αυλή του Βερολίνου, όπου τα περισσότερα μέλη του Οίκου του Χοεντσόλλερν δεν ήθελαν Βρετανούς στη βασιλική οικογένεια και προτιμούσαν μια μεγάλη δούκισσα της Ρωσίας για σύζυγο του Πρίγκιπα, αλλά πολλοί φιλελεύθεροι Πρώσοι θεωρούσαν το γάμο αυτό ελπιδοφόρο.

Κατά τη διάρκεια του αρραβώνα, ο πρίγκιπας Αλβέρτος θέλησε να διδάξει στην κόρη του όσα περισσότερα μπορούσε για την ιστορία της νέας της πατρίδας και την πολιτική κατάσταση των γερμανικών βασιλείων και πριγκιπάτων ήλπιζε σε μια μελλοντική γερμανική ενοποίηση με την Πρωσία πρωτοστάτη. Έτσι, ο ρόλος της Βικτωρίας ήταν πολύ δύσκολος, σε μια εποχή όπου στη Γερμανία κυριαρχούσε ο πολιτικός συντηρητισμός και η αγγλοφοβία.

Μετά από τρία χρόνια πραγματοποιήθηκε ο γάμος μεταξύ τους, στις 25 Ιανουαρίου 1858 στο Βασιλικό Παρεκκλήσι στο Παλάτι του Αγίου Ιακώβου στο Λονδίνο. Η προίκα της Πριγκίπισσας προήλθε από το Βρετανικό Κοινοβούλιο και ανήλθε σε 40.000 λίρες μαζί με ετήσιο επίδομα 8.000 λιρών, ενώ ο Φρειδερίκος Γουλιέλμος Δ΄ έδωσε 9.000 τάλερ στον ανιψιό του, Φρειδερίκο. Καθώς ο Φρειδερίκος είχε μικρό εισόδημα, η Βικτωρία βασιζόταν στη δική της περιουσία.^[16]

Όταν έφτασαν στην Πρωσία, ο Βασιλιάς τους παραχώρησε μια πτέρυγα του Ανακτόρου του Βερολίνου που έχρηζε επισκευής και λίγους μήνες μετά μετακόμισαν στο Παλάτι του Διαδόχου Πρίγκιπα (Kronprinzenpalais), ενώ τα καλοκαίρια ζούσαν στο Νέο Παλάτι στο Πότσδαμ (Neues Palais). Η επιλογή των αυλικών για το πριγκιπικό ζεύγος έγινε από τη θεία του Φρειδερίκου, βασίλισσα Ελισάβετ Λουδοβίκα, και τη μητέρα του, πριγκίπισσα Αυγούστα, και επρόκειτο για άτομα που βρίσκονταν στην πρωσική Αυλή πολλά χρόνια και ήταν αρκετά μεγαλύτεροι από το ζεύγος. Έτσι, ο πρίγκιπας Αλβέρτος ζήτησε την προσθήκη τουλάχιστον δύο συνομήλικων Βρετανίδων δεσποινίδων επί των τιμών, όμως το αίτημα δεν έγινε δεκτό. Αντ΄αυτού, προσελήφθησαν δύο νέες Γερμανίδες ευγενείς και γραμματέας της Βικτωρίας έγινε ο Ερνστ Άλφρεντ Κρίστιαν φον Στόκμαρ, γιος του επί πολλά έτη σύμβουλου του Αλβέρτου, Βαρόνου φον Στόκμαρ. Η τεταμένη σχέση μεταξύ των δύο βασιλικών Αυλών εντάθηκε μετά την απαίτηση του Αλβέρτου για την διατήρηση του τίτλου της Βασιλικής Πριγκίπισσας του Ηνωμένου Βασιλείου για την κόρη του.

Ο εκπατρισμός της και η προσαρμογή της στο γερμανικό ανακτορικό περιβάλλον ήταν για τη νεαρή Πριγκίπισσα ιδιαίτερα επώδυνη. Είχε πάντοτε πολύ στενή σχέση με την οικογένειά της και αλληλογραφούσε συχνά με τον πατέρα, σχολιάζοντας την πολιτική κατάσταση της χώρας, και με τη μητέρα της, μοιραζόμενη νέα για την οικογένεια και λαμβάνοντας υποδείξεις από τη Βασίλισσα για τη σωστή διαγωγή της.^[17]

Το 1859 γέννησε το πρώτο της παιδί, το Γουλιέλμο. Ο δύσκολος τοκετός είχε ως αποτέλεσμα ζημιά στα νεύρα του χεριού του μωρού και την έλλειψη οξυγόνου για αρκετά λεπτά. Η αδυναμία του χεριού θα παρέμενε σε όλη τη ζωή του, ενώ η έλλειψη οξυγόνου θεωρείται ότι του προκάλεσε μελλοντικά νευρολογικά προβλήματα. Το γεγονός αυτό προκάλεσε μεγάλη στενοχώρια στους γονείς, αλλά ευτυχώς το επόμενο έτος γεννήθηκε η πρώτη κόρη τους, Καρλόττα, χωρίς προβλήματα.

Το 1861 ο πατέρας του Φρειδερίκου, που ήταν αντιβασιλέας από το 1858, διαδέχθηκε το Φρειδερίκο Γουλιέλμο Δ΄ ως Γουλιέλμος Α΄ της Πρωσίας. Παρά τη νέα θέση του ως διάδοχος της Πρωσίας ο Φρειδερίκος δεν έλαβε αύξηση του βασιλικού επιδόματος και η αυξανόμενη οικογένεια βασιζόταν στο επίδομα και την προίκα της Βικτωρίας. Θεωρείται ότι ο βασιλιάς Γουλιέλμος αντιπαθούσε τους γονείς της Βικτωρίας και τη φιλελεύθερη πολιτική του Ηνωμένου Βασιλείου και ο πρίγκιπας Φρειδερίκος δεν μπορούσε να φύγει από τη χώρα χωρίς την άδεια του πατέρα του, πιθανώς για την αποφυγή επισκέψεων στην Αγγλία. Καθώς η Βικτωρία αγαπούσε πολύ την πατρίδα της και πίστευε στην ανωτερότητα της βρετανικής κουλτούρας, υιοθέτησε το βρετανικό τρόπο διαπαιδαγώγησης και επισκεπτόταν συχνά το Λονδίνο και τα επόμενα χρόνια έστελνε συχνά τα παιδιά της εκεί με αποτέλεσμα την καλή σχέση της βασίλισσας Βικτωρίας με τα εγγόνια της.

Το Δεκέμβριο του 1861 ο πατέρας της Βικτωρίας πέθανε από τυφοειδή πυρετό σε ηλικία 42 ετών και η απώλεια βύθισε την οικογένειά του στη θλίψη. Η συντετριμμένη Βικτωρία ταξίδεψε με το Φρειδερίκο στην Αγγλία για την κηδεία και λίγους μήνες μετά ήρθε η πρώτη κρίση της βασιλείας του πεθερού της, ο οποίος διέλυσε την πρωσική Βουλή μετά την άρνησή της να χρηματοδοτήσει περαιτέρω το στρατό. Η Βικτωρία προσπάθησε να πείσει το σύζυγό της να εγκρίνει την παραίτηση του πατέρα του, αλλά εκείνος θεώρησε ότι θα προκαλούσε μεγαλύτερο πρόβλημα για τους διαδόχους του. Τελικά, ο βασιλιάς Γουλιέλμος παρέμεινε στο θρόνο, αλλά διόρισε πρωθυπουργό της χώρας το συντηρητικό πολιτικό Όττο φον Μπίσμαρκ, προς μεγάλη δυσαρέσκεια της συζύγου του και του πριγκιπικού ζεύγους. Ο Μπίσμαρκ θα γινόταν ο ενορχηστρωτής της ανόδου της Πρωσίας και της δημιουργίας της Γερμανικής Αυτοκρατορίας, καθώς και ο υπεύθυνος για την απομόνωση του φιλελεύθερου ζεύγους από το Βασιλιά και την κυβέρνηση, αλλά και τον πρωτότοκο γιο τους.

Ήδη από τις αρχές του 1861 είχε μεσολαβήσει για να βρεθεί μνηστή για τον αδελφό της, Πρίγκιπα της Ουαλίας: υπέδειξε την Αλεξάνδρα, κόρη του Χριστιανού του Σλέσβιχ-Χόλσταϊν-Σόντερμπουργκ-Γκλύκσμπουργκ (μετέπειτα Χριστιανού Θ΄ της Δανίας), και νεότερη αδελφή του Γεωργίου Α΄ της Ελλάδας. Ο Αλβέρτος Εδουάρδος αρραβωνιάστηκε την Αλεξάνδρα το 1862, αλλά η αναγγελία αυτή προκάλεσε αντιδράσεις στην Πρωσία για προσπάθεια συμμαχίας Ηνωμένου Βασιλείου και Δανίας. Τα προβλήματα με τον πρωσικό λαό συνεχίστηκαν μετά από μια δημόσια κατάκριση του Φρειδερίκου προς τον πατέρα του και τον Μπίσμαρκ λόγω της απαγόρευσης κυκλοφορίας μιας εφημερίδας για ακατάλληλο υλικό (1863). Ο βασιλιάς Γουλιέλμος εξοργίστηκε και απείλησε το γιο του με αφαίρεση των στρατιωτικών τίτλων του και αποκλεισμός από τη σειρά διαδοχής. Την ίδια στιγμή ο βρετανικός Τύπος επαινούσε το ζεύγος για τις εκσυγχρονιστικές απόψεις του, αλλά θεωρήθηκε ότι η Βικτωρία αποκάλυψε εμπιστευτικές πληροφορίες στην εφημερίδα The Times και ξεκίνησε έρευνα εναντίον της που είχε ως αποτέλεσμα την παραίτηση του γραμματέα της.

Το 1864 ο Μπίσμαρκ έφερε τη χώρα αντιμέτωπη με τη Δανία στο Δεύτερο Πόλεμο του Σλέσβιχ. Ο πόλεμος αυτός είχε ως αποτέλεσμα τη διχόνοια στα μέλη της οικογένειας της Βικτωρίας, η οποία λεγόταν ότι θλιβόταν με τις πρωσικές επιτυχίες κατά της πατρίδας της νύφης της, Αλεξάνδρας, Πριγκίπισσας της Ουαλίας. Η Βικτωρία ασχολείτο με την ενίσχυση της περίθαλψης των τραυματιών, στα πρότυπα της Φλόρενς Νάιτινγκεηλ. Το ίδιο έτος γεννήθηκε το τέταρτο παιδί της οικογένειας, ο Σιγισμόνδος (είχε προηγηθεί η γέννηση ενός ακόμη γιου, του Ερρίκου, το 1862). Όταν ο πόλεμος τελείωσε υπέρ της Πρωσίας και της συμμάχου της, Αυστριακής Αυτοκρατορίας, οι επίμαχες περιοχές μοιράζονταν την διακυβέρνησή τους, αλλά σύντομα προέκυψαν προστριβές. Το 1866 γεννήθηκε η Βικτωρία, το πέμπτο παιδί της οικογένειας, και δύο μήνες μετά η Πρωσία κατέλαβε το Χόλσταϊν και ξεκίνησε ο Αυστροπρωσικός Πόλεμος. Τελικά, η Πρωσία απέκτησε νέες περιοχές και φαινόταν η μεγάλη δύναμη ανάμεσα στα γερμανικά κρατίδια, ενώ η Βικτωρία και ο σύζυγός της ήλπιζαν σε μια ενοποίηση με πιο φιλελεύθερο χαρακτήρα.

Λίγο πριν το τέλος του πολέμου ο μικρός πρίγκιπας Σιγισμόνδος πέθανε σε ηλικία 21 μηνών από μηνιγγίτιδα. Ο θάνατος του παιδιού της καταρράκωσε τη Βικτωρία που δε βρήκε συμπόνοια από τη μητέρα της ή τα πεθερικά της. Στο διάστημα 1868-72 Βικτωρία απέκτησε άλλα τρία παιδιά, την ανατροφή των οποίων ανέλαβε η ίδια, σε αντίθεση με των τριών πρώτων που είχαν μεγαλώσει με γκουβερνάντες και δεν απέκτησαν ποτέ καλή σχέση με τους γονείς τους. Παράλληλα, η σχέση της με την πεθερά της, βασίλισσα Αυγούστα, χειροτέρευε διαρκώς παρά τις κοινές φιλελεύθερες απόψεις τους.